شما اینجا هستید

این مطلب 2950 بار خوانده شده

اهمیت و نقش شوراهای آموزش و پرورش

معلم حماسه ساز

بسمه تعالی

اهمیت و نقش شوراهای آموزش و پرورش در تقویت,رشد و بالندگی تعلیم و تربیت جامعه

چکیده

شور ومشورت یکی از اساسی ترین مفاهیم مورد تاکید در اسلام و یکی از اصول اساسی مورد توافق جمعی در اداره امور به ویژه در عرصه تحولات آموزش و پرورش می باشد ، از این رو تشکیل شوراها در آموزش و پرورش و از جمله مدارس به عنوان ارکان آن محسوب می شود.

با توجه به قانونمندی ارتباطات و اهمیت شوراها در نظام جمهوری اسلامی و از جمله در آموزش و پرورش نیاز است که نسل جوان را به سمت و سوی متعالی هدایت کرد مراکز آموزشی به خصوص مقطع متوسطه بستر مناسب در مهیا سازی شوراها و فعالیت های آن است که از یک سو می تواند نوجوانان و جوانان را با نیازها و استعدادهای بالقوه شان آشنا سازد و از سوی دیگر به ایجاد دوستی های صحیح درمحیط آموزشی و خارج از آن شده و زمینه ساز مهرورزی و محبت بیش از بیش بین دانش آموزان شود.

درروابط انسانی ودرسازمان ها نیزتشکیل شوراها عمدتا وسیله ای مناسب برای برانگیختن افزایش کارائی کارکنان وتغییروضع موجود است. شوراها هنگامی که به صورت یک فراگرد پنداشته شود برارتباط گسترده میان افراد وتعامل افراد تاثیرگذاشته وپیوند را به شکل شبکه ای چند سویه تبدیل می کند.

مقدمه

یکی از صفات اهل ایمان این است که در کارها با هم مشورت می کنند ، در بدست آوردن رای درست به مشورت می نشینند و از رای صاحبان نظر و اندیشه بیشترین بهره را می گیرند. بدیهی است که مشورت هم در کارهای فردی و خصوصی و هم کارهای جمعی بسیار مفید و لازم است.
در روایتی از حضرت رسول اکرم (ص) آمده است که : هیچ مردی با کسی مشورت نمی کند مگر آنکه به سوی رشد هدایت می شود.
امر شورا و مشورت آنچنان از اهمیت بسزایی برخوردار است که قرآن مجید یک سوره به نام شورا را به آن اختصاص داده است.
همه می دانیم که با امر شورا ، زندگی در جریان صحیح و تعالی خود پیش می رود. شورا و مشورتی که در آن مصلحت و اندیشه در کنار هم قرار می گیرند و با اتّکا به قرآن ، عمل صحیح شکل می گیرد. در زندگی روزمره ، بارها شاهد اعمال نادرست خود بوده ایم. با یک واکاوی می توان دریافت که کارهای شورایی به لحاظ ساختاری و شیوه ی عمل از چهارچوب و اسلوب بهتری برخوردار است.
این قضیه در نظام آموزش و پرورش که خو دیکی از نظام ها و ارگان های حیاتی هر کشور محسوب می شود ، صادق و حکمفرماست. چه بسا که بسیاری از تصمیمات مهم با امر شورا که حاصل دوراندیشی و هم اندیشی صاحبان امر تعلیم و تربیت است گرفته می شود و به اجرا در می آید.
تعریف شورا و تعلیم و تربیت

شورا در لغت به معنی کنکاش، مشورت، تشکیل گروهی برای مشورت در کاری.

در تعریف شورا می توان گفت که شورا نوعی درگیری ذهنی و عاطفی اشخاص در موقعیت های مختلف است که آنان را برمی انگیزد تا برای دستیابی به هدف های خود یکدیگر را یاری دهند ودرپذیرش مسؤولیت کار شریک شوند. در این تعریف سه جزء مهم وجود دارد:

1- درگیر شدن 2- یاری کردن 3- مسؤولیت

گسترش شوراها در آموزش و پرورش نیازمند این است که زمینه و بستر لازم برای آن فراهم شود.

دربین تعاریفی که اساتید تعلیم وتربیت بیان داشته اند تعریف استاد علی اکبر شعاری نژاد در این رابطه بسیار جالب توجه است که می فرمایند:«تعلیم و تربیت فعل وانفعالی است بین دو قطب سیال(مربی و متربی) که مسبوق به اصلی و مستلزم طرح و نقشه و متوجه هدفی است»

اهداف شوراهای آموزش و پرورش:

در این مقاله به بخشی از اهداف شوراها در آموزش و پرورش اشاره شده است که عبارتند از :

تحقق مشارکت مردم- نظارت آنها در امر آموزش و پرورش - بهره گیری از کلیه منابع و امکانات جهت تاسیس- توسعه و تجهیز فضاهای آموزشی و پرورشی و ایجاد تسهیل در فعالیت های اجرایی آموزش و پرورش.تحقق عدالت آموزشی- تمرکز زدایی در تصمیمات- توجه به مدرسه محوری- تامین منابع مالی غیر دولتی برای برنامه ریزی و ... .

با توجه به اینکه آموزش و پرورش با این همه گستردگی ،سوق دادن جامعه به سوی توسعه ی پایدار تعلیم و تربیت از اهداف متعالی آن می باشد ،لذا ضرورت دارد نقش شورا در این زمینه مورد مطالعه قرار گیرد . از اهداف جزئی می توان به همکاری اکثر نهاد ها و نقش آنها در طی این مسیر متعالی اشاره کرد که با شرکت در جلسات ماهانه ی شورا وهمچنین با تصویب واجرای مصوبات وهمکاریهایی که در این زمینه با مشارکت نخبگان جامعه به عمل می آید،موجبات رشد و بالندکی مضاعف را در پی خواهد داشت.

همچنین سعی بر آن شده است که با مطالعه ی اساسنامه ی مصوبه شوراهای اسلامی به تعریف«توسعه ی پایدار»و «تعلیم وتربیت» وارتباط آنها با یکدیگر پرداخته شود ونقش شورا در تعامل با این دو موضوع مورد برسی قرار گیرد.

امید است با سرمشق قرار دادن «وتعاونو علی البر والتقوی ئ:در کارهای نیک و پرهیز کاری همدیگر را یاری نمایید»س مائده ی 5 شاهد پیشرفت عملی در همه ی زمینه ها و همچنان پیشرو در تولید علم وصنعت در جهان باشیم.

«به منظور تحقق مشارکت ونظارت مردم در امر آموزش وپرورش و بهره گیری از کلیه منابع و امکانات برای تاسیس، تجهیز فضاهای آموزشی و پرورشی و تسهیل در فعالیت های اجرای آموزش وپرورش، شوراهای آموزش و پرورش در استان ها و شهرستان ها به شرح این قانون تشکیل می گردد.»

در زیر به بخشی از اهداف شوراهای معلمان اشاره می شود:

1- محلی برای بالابردن مهارت و کارایی معلمان در اثر آموزش در شورا

2- موقعیتی برای بهبود جو سازمانی وافزایش روحیه کارکنان وایجاد الفت بین آنها

3- محلی برای بازگویی، تجزیه و تحلیل و بررسی هدف های تعلیم و تربیت درکل واهداف مدرسه در جزء.

4- وسیله ای سودمند برای هدایت و راهنمایی همکاران جوان وآماده سازی معلمان جدید.

5- محلی برای تصحیح روش ها.

6- امکانی برای ارزیابی افراد از خود و دیگران.

7- محلی برای بررسی مسائل آموزشی، درسی، رفتاری و اخلاقی دانش آموزان.

8- ایجاد احساس شخصیت و مسئولیت در معلمان.

پیشینه تحقیق

اهمیت وجایگاه شورا در طول تاریخ موجبات رشدو پیشرفت سریع جوامع بشری بوده است،بطوریکه آیات و روایات مبین این موضوع می باشد .

آموزش و پرورش بعنوان بزرگترین جامعه انسانی که دایره ارتباطی آن به نوعی کل افراد جامعه را در بر می گیرد .برای اداره و پیشرفت، بی نیاز از امر مشارکت نمی باشد ، به همین علت با وجود سابقه ی مشورت و شورا از زمان آفرینش انسان با پیشرفت و تمدن بشری این امر نیز تحولات و مسیر کمال خود را طی کرده وحدود یک قرن می باشد که در کشور عزیزمان به جایگاه شورا در آموزش و پرورش توجه شده تا جائی که در 26 دی ماه سال 1372بر اساس یک قانون مدون وجامع به تصویب رسیده است. پس از تصویب قانون و تدوین آیین نامه ها و دستورالعمل ها، اقدامات اجرایی برای راه اندازی شوراها آغاز شد و اولین شورای برنامه ریزی کشور در تاریخ 8/3/1374 در استان کرمان شکل گرفت که تا پایان سال 1385 تعداد 699 شورای آموزش و پرورش در استان ها، شهرستان ها و مناطق آموزشی کشور تشکیل شد. باید توجه داشت قبل از پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی در سال 1348 نیز قانونی تحت عنوان شوراهای مناطق برنامه ریزی به تصویب مجلسین دردوره طاغوت رسید که نه تنها در ترکیب اعضا و شرح وظایف و ظرفیت ها در سطح بسیار نازلی بود بلکه همان حد نازل نیز هیچگاه به اجرا در نیامد.

بیان مساله

در این مقاله بنده سعی کرده ام اهمیت و نقش شوراهای آموزش و پرورش در تقویت,رشد و بالندگی تعلیم و تربیت جامعه را از جنبه های مختلف به رشته تحریر در آورم و در زیر با بیان مساله و اهمیتش در نقش شوراها در آموزش و پرورش پرداخته ام.

آموزش و پرورش نیازمند تدوین نظام جامع شورایی و مشارکتی است . اهمیت مشارکت همه جانبه در آموزش و پرورش نیازمند نگاه فرابخشی به آن است ،یعنی باید زمینه مشارکت تمام عوامل اثرگذار و تعیین کننده دولتی و غیر دولتی در آموزش و پرورش کشوررا فراهم کند و چنین زمینه سازی نیازمند طرح جامع مشارکت است و با تعیین سمت و سو و چارچوب مشارکت همه جانبه در آموزش و پرورش می توان به سوی تعالی و توسعه و دستیابی به مطلوبیت های مورد نظر پیش رفت.

شوراها باید همسو با فلسفه و اهداف تعلیم و تربیت اسلامی موجبات رشد و تعالی انسانی را با رعایت عدالت آموزش و پرورش فراهم آورد.

زمینه های تشکیل شوراها باید هم راستا با سیاست های حاکمیتی نظام جمهوری اسلامی در حوزه های مختلف تعلیم و تربیت و نظام آموزش و پرورش از جمله اداره واحدهای آموزشی و تربیتی ، تهیه محتوای درسی ، تامین هزینه ها و نظارت بر اجرای برنامه ها را در بر گیرد.

برای بهبود روابط مدرسه و اجتماع، دانش آموزان مهم ترین افراد در مدرسه هستند که از اجتماع برخاسته اند و در آن زندگی می کنند و از این رو می توانند بهترین نماینده ی ارتباطی باشندو زمینه ی واقعی مشارکت نظام مند عناصر نظام اجتماعی مدرسه و اجتماع فراهم آید و قدرت واقعی بین مدیر ، معلمان ، والدین و دانش آموزان تقسیم شود.

اهمیت مساله

یکی از مهمترین و موثرترین نهادهای اجتماعی، نهاد آموزش و پرورش است که رسالت و مسئولیت پرورش کودکان، نوجوانان و جوانان و انتخاب و انتقال عناصر فرهنگی را به نسل نو خاسته برعهده دارد. در چنین نهاد گسترده و پیچیده ای، استفاده از اندیشه ها و تجارب صاحبنظران و دست اندرکاران تعلیم و تربیت و تشکیل شوراهای مختلف برای اتخاذ تصمیم های بایسته وشایسته کاملا ضرورت دارد.

اهمیت و جایگاه شورای عالی آموزش وپرورش در تعلیم وتربیت کشور بستگی تام و تمام در توفیق و تحقق یافتن صحیح اهداف و وظایف شورا می باشد. در نظام تعلیم و تربیت مطلوب که روش های آموزش و پرورش، مقررات، نظامنامه ها و برنامه ها، به تناسب درجه کارایی و سودمندیشان در پرورش استعدادها، و تلطیف علایق و در نتیجه تامین نیروی انسانی مورد نیاز جامعه از طریق پرورش انسانهای خلاق، بالنده، رشدیافته، متعادل و کمال یافته، منظور نظر است، ضرورت وجود مرجعی که به بررسی مسایل بنیادی تعلیم و تربیت بپردازد، کاملا محسوس است. چنین مرجعی باید بتواند از دوباره کاری ها، ناهماهنگی ها و بحران های آموزشی و برداشت های بیهوده بکاهد و پویایی نظام آموزشی و نیز اصالت آن را همواره در نظر داشته باشد و زمینه را برای انتقال عناصر فرهنگی جامعه به نسل نو، با توجه به معیارهای فلسفی، علمی- اجتماعی و اداری فراهم سازد.
شورای عالی آموزش و پرورش را در ایران، با رسالتی بس مهم در ارایه اهداف و خط مشی کلی تعلیم وتربیت، می توان چنین مرجعی دانست.
گرچه در هر یک از دوره های تحصیلی، برنامه هایی متناظر با هدف های مربوط و متکی بر اصولی ویژه، تدارک دیده می شود. لکن، توالی برنامه ها و تناسب بین رشته های تحصیلی و نیازها و تصویب آیین نامه هایی که ناظر بر هدف های کلی و اساسی باشد، نباید از نظر دور بماند و سهم شورای عالی آموزش و پرورش در این مورد سهمی بزرگ است و در استقرار نظامی پویا و پرثمر در آموزش و پرورش کشور کاملا موثر است.
با توجه به مطالبی که بیان شد، می توان گفت که شورای عالی آموزش و پرورش، به منزله پارلمان کوچکی در نظام تعلیم و تربیت کشور به شمار می رود زیرا که با مطالعه مستمر فرآیند آموزش و پرورش ایران و کیفیت آموزش و پرورش کشورهای مختلف و استفاده از نتایج مطالعات و تجارب ملی و بین المللی به ارایه نظرات در مورد سیاست ها و خط مشی آموزش و پرورش کشور، بررسی و تصویب برنامه های درسی، تهیه و تدوین ضوابط و مقررات آموزشی، در راستای، قانون اساسی و قوانین عمومی کشور پرداخته و می پردازد.
شورای معلمان جمعی است از معلمان و اداره کنندگان مدرسه که به منظور بحث و تبادل نظر و هماهنگی درامور آموزشی، پرورشی واداری آموزشگاه و تامین مشارکت معلمان درحسن جریان آموزشی، پرورشی و اداری مدرسه تشکیل می گردد.

دنیای پر تحول امروز با تغییرات سریع و مداوم همراه است. پاسخگویی به نیازهای امروز و فردای دانش آموزان ایجاب می نماید که دانش روز، در قالب روش های متناسب و جدید به دانش آموزان ارائه گردد.

تغییر و تحول در محتوا و روش، بدون مشورت و کمک متقابل معلمان با یکدیگر امکان پذیر نیست و این امر در شورای معلمان که محیطی برای تبادل تجربه هاست، بهتر تحقق می یابد.

برای دست یابی به این نیاز لازم است شورای معلمان را تجهیز کرد و جوی را درمدرسه ایجاد نمود که در آن آموزش بامحیط اجتماع و تحولات آن انطباق یابد.

جایگاه شورا در قرآن کریم

در قرآن کریم و روایت های رسیده از ائمه معصومین علیهم السلام دانش و مهارت مشاوره با لطافت و جزئیات لازم به پیروان مکتب اسلام آموخته می شود.
در آیه ی 233 سوره ی بقره می خوانیم : و الوالدات یرضبعن اولادهن ...
و مادران فرزندانشان را دو سال کامل شیر دهند. این برای کسی است که بخواهد دوران شیرخوارگی را به کمال برساند ... پس اگر به توافق و مشورت با یک دیگر ، قصد از شیر گرفتن فرزند را کردند گناهی برآنها نیست.
ابن عباس در تفسیر این آیه می گوید:
وقتی این آیه نازل شد پیامبر (ص) فرمود : « آگاه باشید که خدا و رسولش از مشورت بی نیاز هستند لکن خداوند آن را رحمت برای امت اسلام قرار داد. پس کسی که مشورت کند ، از به راه راست شدن باز نمی ماند و کسی که آن را ترک کند ، از گمراهی اش کاسته نمی شود. »
بنابراین خداوند حتی درباره ی باز گرفتن کودک از شیرخوردن به پدر و مادر کودک خطاب می کند که در این باره با یک دیگر مشورت کنند و بدون هم فکری به این کار دست نزنند. همچنین خداوند در سوره ی آل عمران ، آیه 159 حتی پیامبر اکرم(ص) را – که بی نیاز از مشورت است – به مشورت دعوت می کند و می فرماید : « فیما رحمه من الله ... »
به لطف و رحمت الهی با آنان نرم خویی کردی و آگر درشت خوی و سخت دل بودی ، بی شک از پیرامون تو پراکنده می شدند. پس از ایشان درگذر و بر ایشان آمرزش بخواه و با آنان مشورت کن.

نمونه ی دیگر ، آیه 38 سوره شورا است که خداوند می فرماید : « الذین استجابوا لربهم و اقاموا ... »
خداوند در این آیه چهار ویژگی برای مومنان برشمرده است ، از جمله : لبیک به پروردگار ، برپایی نماز ، مشورت در کارهایشان و انفاق از دارایی شان. از این آیه استفاده می شود که انسان مومن اهل مشورت است و در پیشرفت کارهایش ، تنها به عقل و خرد خویش اکتفا نمی کند بلکه از دیدگاه های دیگران نیز نهایت استفاده را می کند.
نتایج مثبت شوراها در آموزش و پرورش:

·بهره وری در کار افزایش می یابد .
·میان مردم یگانگی به وجود می آورد.
·از تمامی منابع محلی بهره ی بهینه گرفته می شود.
·انسان ها مفعول جهان دیگران نمی شوند ، بلکه فاعل جهان خود می گردند.
·خلاقیت ها شکوفا می شود و توسعه ی همه جانبه تحقق می یابد.
·سهیم شدن در قدرت .
·احساس مسؤولیت بیشتر می شود .
·سرخوردگی ها کاهش می یابد.
·درگیری ذهنی و عاطفی.
·ایجاد انگیزه و افزایش کارائی افراد.
·آموختن احترام به یکدیگر.
·راهنمایی دانش آموزان در انتخاب فعالیت های فوق برنامه .
·ایجاد فرصت هایی برای گروه های فرو دست و ...
نتیجه گیری:

هنگامی که به مطالعه ی جایگاه و مفهوم شورا پرداخته می شود ،وجود شورا ومشورت در کارها به حد وجوب می رسد وهمچنین با مطالعه ی مصوبه قانون تشکیل شوراهای آموزش و پرورش در می یابیم که بزرگترین دغدغه ی آنها رفع مشکلات تعلیم وتربیت می باشد .

اگر توسعه ی پایدار را تحولی بدانیم که مواجه با تامین نیازهای امروزی بدون از بین بردن قابلیت های نسل آینده در تامین نیازهایشان و همچنین تعلیم وتربیت را فعل وانفعالی بین دو قطب سیال آموزش و پرورش ومتربی ،که مسبوق بر اصل ومستلزم طرح و نقشه ومتوجه هدف ،در می یابیم که شورای آموزش و پرورش در تامین نیازهای امروز و فردای متربیان با طرح ونقشه ای مدون وبا اهداف متعالی نقش مؤثری را ایفا میکند، و بعنوان نیروی محرکه وبازوی قدرتمندی در رفع مشکلات آموزشی و پرورشی ایفای نقش می نماید.تا چرخه های همه جانبه ی میهن عزیزمان را در مسیر صحیح و مطابق با ارزشهای والای انسانی که همان مد نظر دین مقدس اسلام است به چرخش در آورند وقاطعانه به این نتیجه می رسم که شوراهای آموزش و پرورش در توسعه ی پایدار تعلیم وتربیت نقش مؤثری را ایفا می کنند.مصداق همین بیت که:

دست بر دست هم دهیم به مهر میهن خویش را کنیم آباد

پیشنهادات

1- آموزش و پرورش با توجه به ماهیت فرهنگی ، باید شوراها را به عنوان یک فرهنگ در درون برنامه های خود پیگیری نماید ، چرا که تشکیل شوراها فرآیندی از خود آموزی اجتماعی و مدنی است .

2- فضای مدرسه محیط مناسبی برای خلاقیتها و توانایی های دانش آموزان می باشد ، پس لازم است که مدارس ، انواع فعالیتهای گروهی و مشورتی مفید و سازنده برای زندگی آینده دانش آموزان را ارائه دهد.

3- فعالیتهای شورا نباید جدا از برنامه های درسی در مدارس و فقط برای مراسمی خاص باشد تا دانش آموزان یاد بگیرند که شوراها لازمه زندگی است نه فعالیتی جدا برای زندگی .

4- محیط خانواده عامل مهم دیگری برای تروج فعالیتهای مختلف مشورتی و گروهی می باشد ، دانش آموز علاوه بر محیط مدرسه به همکاری محیط خانواده نیز نیاز دارد تا بتواند این فعالیتها را ادامه بدهد.

5- مسؤولین جامعه باید برای زمانی که دانش اموز از محیط مدرسه خارج می شود برنامه ریزی های لازم را انجام دهند تا مشورت حالت مقطعی نداشته باشد.

6- از طریق سازماندهی برنامه های مدارس ، خانواده ها ، جامعه و وسایل ارتباط جمعی می توان بسته های مناسب و لازم برای تشکیل شوراها در زمینه های مختلف را فراهم نمود و شاهد پیشرفت روز افزون کشورمان باشیم .

7- انتخاب مدیرانی که به شوراها اهمیت دهند و در این زمینه آموزشهای لازم را دیده باشند بسیار موثر خواهد بود.

8- افزایش امکانات در مدارس با توجه به تعداد دانش آموزان ، تهیه دستورالعمل های ساده و قابل اجرا در زمینه امور مشورتی ماند مهارتهای ارتباطی ، مهارتهای دوست یابی و پیشگیری از مشکلات روانی از قبیل اضطراب ، افسردگی.

10- ایجاد زمینه جهت تشکیل شوراهای بیشتر و موثر و نظرخواهی در خصوص مسائل آموزش و پروش .

11- واگذاری نقش بیشتری به شوراهای آموزش و پرورش مناطق مختلف کشور برای برنامه ریزی در سطح محلی و منطقه ای .

12- عدم تاکید صرف بر رشد قوای ذهنی دانش آموزان در دوره های مختلف تحصیلی و تلاش در جهت رشد متعادل جمسی ، روانی ، ذهنی ، اجتماعی.

13- تدوین کتاب ها و جزواتی در مورد اهمیت شوراها در زمینه های مختلف و ...

14. استفاده از مهارت ها و توانایی های اولیا به شکل عملی

15. راه اندازی نشریه یا گاهنامه ی انجمن مدرسه برای ارتباط بیشتر با اولیای دانش آموزان

16. بر پایی روز مشارکت در مدرسه ( با موضوع خاص)

17. آشنا نمودن والدین با وظایف رفتاری شان برای انجام مشارکت های لازم در امر تعلیم و تربیت فرزندانشان از طریق آموزش خانواده

18. نهادینه کردن اقدامات خیرین در برنامه ریزی های آموزشی و پرورشی

19. سازماندهی خودیاری اولیا در آموزش و پرورش

20. آگاه نمودن والدین از چگونگی مشارکت آنان در امر آموزش و پرورش به منظور فعال نمودن مشارکت آنان

21. اطمینان دادن به والدین دانش آموزان مبنی بر اینکه ارایه مشارکت آنها مستمر و جدی است.

22. استفاده از مهارت ها و تخصص والدین برای انجام خدمات مورد نیاز مدرسه.

منابع

1- ترک زاده ، جعفر / فصلنامه مدیریت ، ص ۴٠

2- قانع بصیری ، محسن ، نظامهای مشورتی و مقاومت در برابر تغییر ، مدیریت ، شماره های ۴٩ و۵٠ ،١٣٨٠.

3- دستورالعمل قانون شوراهای آموزش وپرورش

4- مصوبات شوراهای آموزش وپرورش استانها در سایت آموزش وپرورش

5- قرآن

6- سایت تبیان

7- تعلیم و تربیت (از دیدگاه مقام معظم رهبری)، نشر تربیت اسلامی وزارت آموزش و پرورش، 1380ش، ص91، بیانات مقام معظم رهبری، 13/9/1370.

8- شفیعی مطهر ، سید علی رضا. / فرهنگ مشارکت ، ش ٣٠، ص ۵۶

9- مرکز پژوهش های مجلس / ١٣٨٢ .
منبع http://moalamebasyjey.persianblog.ir/tag/اهمیت_و_نقش_شوراهای_آموزش_و_پرورش_در_تقویت

دیدگاه ها

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.